Vocht en muffe geur in je vakantiehuis voorkomen, ook als je er weken niet bent 

Vocht en muffe geur in je vakantiehuis voorkomen, ook als je er weken niet bent 

Een vakantiehuis of tweede woning staat vaak langere tijd leeg. In die periodes wordt er nauwelijks geventileerd en valt het niet direct op als er vochtproblemen ontstaan. Het resultaat is bij aankomst soms teleurstellend: een muffe geur, klamme lucht en vochtig textiel. Met een paar slimme maatregelen, en eventueel een luchtontvochtiger, kun je veel van dit ongemak voorkomen. 

Waarom een leegstaand vakantiehuis snel vochtig wordt 

Als er wekenlang geen luchtverversing is, stapelen vocht en geuren zich op. In kust- en bosgebieden schommelt de luchtvochtigheid buiten sterk en kunnen binnenoppervlakken snel het dauwpunt bereiken. Koude muren, vloeren en hoeken slaan dan vocht neer. 

Textiel, hout, boeken en kartonnen dozen nemen dat vocht op en gaan muf ruiken. Kleine gebreken, zoals een mini-lek, verstopte goot of slecht sluitend raam, blijven langer onopgemerkt en kunnen in de tussentijd schade veroorzaken. Bij warm weer kan het binnen bovendien benauwd gaan aanvoelen, terwijl het huis juist leeg is. 

Wat je doet vóór vertrek 

Met een goede voorbereiding voorkom je dat het huis tijdens je afwezigheid langzaam vochtig en muf wordt. 

Denk aan de volgende stappen: 

• Verwijder afval en etensresten, leeg prullenbakken en vaatwasser. 
• Maak koelkasten schoon en laat de deur op een kier. 
• Haal vochtige dweilen, sponzen en schoonmaakdoekjes uit de woning. 
• Trek badkamer en keuken zoveel mogelijk droog en laat oppervlakken even nadrogen. 
• Lucht beddengoed nog even en maak het bed daarna op, of berg dekbedden en kussens droog en afgesloten op. 
• Sluit de hoofdkraan af bij langere leegstand en zorg voor vorstbeveiliging waar nodig. 
• Zet binnendeuren op een kier en laat ventilatieroosters open, zodat er kleine luchtstromen mogelijk blijven. 
• Controleer goten, afvoeren en afschot van terrassen zodat water weg kan van de gevel. 

Met deze basis beperk je de hoeveelheid vocht en vuil die achterblijft in het huis. 

Wat je regelt tijdens je afwezigheid 

Tijdens langere leegstand wil je het huis beschermen, zonder onnodige energie te verbruiken of risico te nemen. 

Handige keuzes zijn bijvoorbeeld: 

• Zorg voor een vorm van lichte, continue ventilatie als dat veilig kan, bijvoorbeeld via roosters of een mechanisch systeem. 
• Stel in de winter een laag, maar niet extreem laag nachtsetpunt in, bijvoorbeeld rond 12 tot 15 graden, zodat het huis niet diep afkoelt. 
• Bewaar spullen op rekken of stellingen met wat ruimte onder en achter, in plaats van direct op een betonnen vloer. 
• Gebruik zo min mogelijk kartonnen dozen op koude vloeren; kies liever voor plastic bakken of kisten. 

In vochtige kustgebieden of bij bekende vochtproblemen kan een luchtontvochtiger met hygrostaat een extra hulpmiddel zijn. Die schakelt alleen in als de luchtvochtigheid boven een gekozen waarde komt. 

Wat je doet bij aankomst 

Als je na een periode van leegstand aankomt, ruik je vaak als eerste hoe het huis eraan toe is. Met een vaste routine heb je het snel weer fris. 

Handige stappen bij binnenkomst: 

• Zet ramen en deuren tegenover elkaar 10 tot 20 minuten open als het buiten redelijk droog is. 
• Controleer hoeken, kozijnen, naden en de meterkast op vochtplekken. 
• Kijk onder de gootsteen, in de badkamer en bij buitenmuren of er tekenen van lekkage zijn. 
• Laat beddengoed en handdoeken kort luchten voordat je ze gebruikt. 
• Controleer kelder, berging of souterrain extra goed; dat zijn vaak de koelste en vochtigste plekken. 

Ruikt het ondanks ventileren nog steeds muf, zoek dan naar een duidelijke bron, bijvoorbeeld vochtig textiel, schimmel achter een kast, of een plek waar water heeft gelekt. 

Materialen, afwerking en geurbeheersing 

De keuze van materialen maakt verschil, zeker in vakantiehuizen die niet continu worden verwarmd. Kies waar mogelijk voor: 

• verfsystemen die dampopen zijn op buitenwanden; 
• goed onderhouden kozijnen en deuren, zodat regenwater buiten blijft; 
• of meubelvoetjes of blokjes onder kasten op koude vloeren in bijgebouwen. 

Geuren bestrijd je het beste door de oorzaak weg te nemen en te ventileren. Geurblokjes of sprays maskeren de lucht hooguit tijdelijk. Adsorberende middelen, zoals bepaalde korrels of zakjes, werken alleen als de basis schoon en redelijk droog is. Textiel dat echt muf ruikt, was je bij voorkeur op 60 graden of laat je professioneel reinigen. 

Veiligheid rond stilstaand water 

Bij langere leegstand kan stilstaand water in leidingen een risico zijn voor legionella. Een paar eenvoudige gewoontes verkleinen dat risico: 

• Houd de temperatuur van de boiler of combiketel voldoende hoog. 
• Spoel kranen en douches na langere leegstand even door, bij voorkeur spatvrij. 
• Controleer na de herfst of een zware storm het dak, de goten en afvoeren. 

Dit zijn maatregelen die je makkelijk kunt combineren met je standaard aankomst- en vertrekroutine. 

Caravan of camper

Is je vakantiehuis een caravan of camper, dan werkt een gewone condens-ontvochtiger vaak minder goed, vooral bij lagere temperaturen. In dat geval is een adsorptie-ontvochtiger meestal geschikter: die blijft ook bij koelere omstandigheden (onder de 10-15 °C) goed ontvochtigen en is ideaal voor compacte, slecht geïsoleerde ruimtes. Zo verklein je de kans op condens op ramen en kussens, muffe geur in kasten en schimmel in hoeken tijdens langere periodes van stalling of leegstand.

Hoe een luchtontvochtiger in een vakantiehuis helpt 

In periodes dat het huis leeg staat, kan een luchtontvochtiger helpen om de basisluchtvochtigheid onder controle te houden, zeker in kustgebieden of in een kelder. Een model met hygrostaat meet continu de luchtvochtigheid en schakelt alleen in wanneer de ingestelde waarde wordt overschreden, bijvoorbeeld 60 procent. 

Bij langere leegstand is het praktisch om te werken met: 

• Een luchtontvochtiger met aansluiting voor een afvoerslang, zodat het water automatisch wordt afgevoerd. 
• Een model dat geschikt is om langdurig te draaien en een duidelijke beveiliging heeft bij een storing. 
• Eventueel een slimme stekker of timer, zodat je ook op afstand iets aan de instellingen kunt veranderen als dat nodig is. 

Belangrijk blijft dat een luchtontvochtiger een aanvulling is op goede voorbereiding, ventilatie en onderhoud. De combinatie maakt dat je huis niet langzaam vochtig en muf wordt terwijl er niemand aanwezig is. 

Samenvatting en vervolgstap 

Laat je vakantiehuis schoon en zo droog mogelijk achter, zorg dat er nog wat luchtstromen mogelijk zijn, voorkom diepe afkoeling in de winter en controleer regelmatig op kleine gebreken. Zo is de kans groter dat je na weken afwezigheid toch een fris huis binnenstapt. 

In vochtige gebieden of bij terugkerende problemen kan een luchtontvochtiger met hygrostaat en continue afvoer helpen om de luchtvochtigheid binnen grenzen te houden. Oriënteer je dan op een luchtontvochtiger die past bij de grootte van je vakantiehuis, de mate van vochtproblemen en de ruimte waar je het apparaat wilt neerzetten, zoals de woonkamer, kelder of technische ruimte. Meer over vocht en tips op specifieke plekken? Lees het hier.